UEFA heeft een ingrijpende herziening van haar nationale teamcompetities onthuld, waarbij de Nations League een niveau verliest terwijl de kwalificatie voor zowel het EK als het WK naadloos wordt verweven. De wijzigingen, goedgekeurd door het uitvoerend comité van de bond in Istanbul, gaan in vanaf 2028 en beloven internationale voetbal een nieuwe intensiteit te geven.
De nieuwe Nations League-structuur reduceert de huidige vier niveaus tot slechts drie competities, elk met 18 teams. Binnen deze competities zal de groepsfase bestaan uit drie groepen van zes, maar met een twist: elk land speelt zes wedstrijden in plaats van een volledige ronde, met vier tegenstanders in een enkele wedstrijd en één op thuis- en uitslagbasis. Het format eindigt nog steeds met kwartfinales, een final four en promotie/degradatie play-offs, wat de dramatiek van clubcompetities weerspiegelt.
Aleksander Ceferin, voorzitter van UEFA, benadrukte de voordelen. "De nieuwe formules zullen de concurrentiebalans verbeteren, zinloze wedstrijden verminderen en meer aantrekkingskracht en dynamiek bieden voor fans", zei hij, eraan toevoegend dat alle teams een eerlijke kans op kwalificatie behouden zonder de internationale kalender te overbelasten. Deze directe aanpak speelt in op langdurige kritiek dat vroege kwalificatiefasen vaak eenzijdige of wedstrijden zonder belangen bevatten.
Sinds de start in 2018 is de Nations League een succes geweest voor omroepen en fans, waarbij vriendschappelijke wedstrijden werden omgezet in competitieve duels en een pad naar het EK werd gecreëerd voor kleinere landen. Maar het huidige viertraps systeem, met groepen van verschillende grootte, zorgde voor complexiteit en liet sommige wedstrijden zonder inzet. Door te stroomlijnen naar drie competities van gelijke grootte hoopt UEFA de competitie te verstrakken en elke wedstrijd vanaf het eerste fluitsignaal belangrijk te maken.
De meest transformerende verandering ligt echter in hoe teams grote toernooien zullen bereiken. Kwalificatie voor het EK en WK zal nu worden uitgevoerd als twee parallelle 'kampioenschappen' die direct zijn gekoppeld aan de Nations League-divisie. De hoogste laag, genaamd League 1, zal de 36 teams uit de A- en B-competities van de Nations League huisvesten, terwijl League 2 zal bestaan uit de resterende 18 of 19 teams – met een mogelijke heropname van Rusland, sinds 2022 verbannen, wat een 19-teamsscenario creëert.
League 1 wordt opgesplitst in drie groepen van 12, getrokken uit drie reekshoofdenpotten, en elke kant speelt zes wedstrijden tegen zes verschillende tegenstanders – twee uit elke pot. Dit weerspiegelt de structuur die bekend is van clubcompetities zoals de Champions League, waarbij de dramatiek wordt gecomprimeerd in een compact venster. League 2 weerspiegelt de bestaande Nations League C, met drie groepen en een vergelijkbaar format, wat zorgt voor een uniforme ervaring in de piramide.
De beloning is duidelijk: de best geplaatste teams in elke League 1-groep verzekeren zich van directe plaatsen op het EK of WK. Overige tickets worden via play-offs bevochten, waarbij teams uit League 2 nog steeds via diezelfde knock-outroutes het feest kunnen versteren. Het is een systeem dat prestaties in de Nations League beloont terwijl de droom van kwalificatie voor lager gerangschikte landen behouden blijft.
Voor topteams betekenen de veranderingen minder maar hoger ingezette kwalificatiewedstrijden. In plaats van campagnes door omslachtige round-robin groepen van vijf of zes teams, krijgen ze een gestroomlijnd schema dat intensiteit vereist vanaf de eerste wedstrijd. Lager gerangschikte landen krijgen meer exposure en de kans om zich regelmatig te meten met sterkere tegenstanders, waardoor de kloof mogelijk in de loop der tijd wordt gedicht.
Critici kunnen aanvoeren dat het zo expliciet koppelen van kwalificatie aan de Nations League hiërarchieën kan verankeren, maar UEFA benadrukt dat de structuur mobiliteit behoudt. Promotie en degradatie tussen Nations League-niveaus blijven bestaan, wat betekent dat sterke campagnes nog steeds een team kunnen laten stijgen op de kwalificatieroute voor de volgende cyclus. Het definitieve format wordt in september bekrachtigd, waarbij stakeholders op het continent wachten op de fijne details.
Vanuit commercieel en fanperspectief kan het gecomprimeerde schema een meesterzet blijken. Nationale teamvensters zijn al krap, en Ceferins belofte van "geen extra speeldagen" pakt een belangrijk punt aan voor clubs en spelers. Meer betekenisvolle wedstrijden per venster vertaalt zich in betere verhalen, scherpere rivaliteit en uiteindelijk een aantrekkelijker product voor omroepen en supporters.
De weg naar 2028 is niettemin lang, en er blijven vragen over hoe soepel de overgang kan worden beheerd, vooral wat betreft de mogelijke terugkeer van Rusland en het herbalanceren van competitieve niveaus. Maar één ding is zeker: wanneer het nieuwe systeem ingaat, zal de grens tussen de Nations League en toernooikwalificatie vervagen tot één enkel, seizoenslang verhaal.
Gebaseerd op berichtgeving van L'Equipe.